Punca Berlakunya Penyakit Kencing Manis
Punca utama kencing manis ialah gabungan masalah insulin (sama ada kurang dihasilkan atau tidak berfungsi dengan baik) ditambah dengan faktor keturunan, pemakanan, gaya hidup, dan kesihatan keseluruhan.
Penyakit kencing manis (diabetes mellitus) berlaku apabila badan tidak dapat mengawal paras gula (glukosa) dalam darah dengan baik. Ia boleh berpunca daripada beberapa keadaan utama:
1. Masalah pada insulin
- Insulin ialah hormon yang dihasilkan oleh pankreas untuk membantu sel badan menyerap glukosa daripada darah.
- Dalam kencing manis:
- Jenis 1: Sistem imun menyerang dan merosakkan sel pankreas, menyebabkan badan tidak menghasilkan insulin mencukupi.
- Jenis 2: Badan masih menghasilkan insulin tetapi sel menjadi “tahan” (insulin resistance), menyebabkan glukosa tidak dapat masuk ke dalam sel dengan baik.
2. Faktor genetik & keturunan
- Risiko lebih tinggi jika ada ahli keluarga rapat yang menghidap diabetes.
- Sesetengah variasi genetik mempengaruhi cara pankreas menghasilkan insulin atau cara badan menggunakannya.
3. Gaya hidup & pemakanan
- Pengambilan gula & karbohidrat berlebihan → meningkatkan beban pankreas menghasilkan insulin.
- Obesiti / berat badan berlebihan → meningkatkan rintangan insulin.
- Kurang aktiviti fizikal → otot kurang menggunakan glukosa, menyebabkan gula terkumpul dalam darah.
4. Masalah kesihatan lain
- Tekanan darah tinggi & kolesterol tinggi boleh menambah risiko.
- Masalah hormon tertentu (contoh: sindrom Cushing, PCOS) boleh menjejaskan keupayaan badan mengawal gula.
- Kerosakan pankreas akibat keradangan (pancreatitis), jangkitan, atau ubat tertentu juga boleh jadi punca.
5. Faktor umur & persekitaran
- Risiko meningkat selepas umur 40 tahun, walaupun kini ramai remaja & kanak-kanak juga kena akibat gaya hidup moden.
- Stres kronik, kurang tidur, dan merokok juga menyumbang kepada perkembangan kencing manis.
👉 Ringkasnya: punca utama kencing manis ialah gabungan masalah insulin (sama ada kurang dihasilkan atau tidak berfungsi dengan baik) ditambah dengan faktor keturunan, pemakanan, gaya hidup, dan kesihatan keseluruhan.
